Yenileme zamanının işaretleri
- Morarma ya da kahverengileşme: Tonlu filmlerde renk güneşin etkisiyle zamanla değişir.
- Kabarma ve baloncuklar: Film cama tutunmayı bırakmaya başlamıştır.
- Kenar ve köşelerde kalkma: Kalkan kenar toz toplar ve zamanla ilerler.
- Aynalı filmde silinme ve leke: Metal katman yer yer aşınmıştır.
- Çizik ve iz: Bant, etiket ya da yanlış temizlik ürünleri yüzeyi bozmuştur.
Bu işaretlerin ne zaman başlayacağı filmin türüne, cephenin aldığı güneşe ve bakıma göre değişir. Batıya ve güneye bakan camlardaki filmler, gölgede kalan camlara göre daha çabuk yıpranır.
Bazen sorun film değil, ihtiyaçtır
Yenileme yalnızca yıpranma yüzünden yapılmaz. Eskiden koyu bir film uygulanmış bir odada artık daha çok gün ışığı isteniyor olabilir; güneş filmi olan bir bölme mahremiyet gerektiren bir toplantı odasına dönüşmüş olabilir. Yeni bir eve taşındığınızda önceki sahibin tercih ettiği film size uymayabilir. Bu durumlarda da eski filmi söküp ihtiyaca uygun yeni filmi uyguluyoruz.
Söküm nasıl yapılır?
Sökümde amaç, filmi ve yapıştırıcısını cama zarar vermeden almaktır. İyi durumdaki filmler köşeden kaldırılıp büyük parçalar hâlinde soyulabilir. Güneşte uzun süre kalmış filmler ise kırılganlaşır ve küçük parçalara ayrılır; bu durumda yapıştırıcıyı yumuşatmak için kontrollü ısı ya da buhar kullanılır.
İşin en uzun bölümü yapıştırıcı kalıntısının temizlenmesidir. Camda kalan yapıştırıcı ilk bakışta fark edilmese de ışığa karşı lekeli bir görüntü yaratır ve üzerine yeni film uygulanırsa dalgalanma olarak görünür. Süreci cam filmi sökümü sayfamızda ayrıntılı anlattık.
Kendiniz sökmeyi düşünüyorsanız
Küçük bir camda eski filmi kendiniz sökmeyi deneyebilirsiniz. Bu durumda şunlara dikkat edin:
- Film yüzeyini metal bir aletle kazımayın; cam çizilebilir.
- Saç kurutma makinesi ya da ısı tabancasıyla camın tek bir noktasını uzun süre ısıtmayın; özellikle ısıcam ve büyük camlarda gerilime yol açabilir.
- Aşındırıcı sünger ve toz kullanmayın.
- Temperli camlarda kazıyıcıyı çok dikkatli kullanın; yüzeyde üretimden kalan küçük parçacıklar çizik açabilir.
Film parçalanmaya başladıysa ve yapıştırıcı camda kalıyorsa işi yarıda bırakıp fotoğrafını göndermeniz, camı korumanın en güvenli yoludur.
Eski film yerinde bırakılırsa ne olur?
Yıpranmış bir filmi yerinde bırakmanın cama genellikle doğrudan bir zararı yoktur, ama sorunlar zamanla büyür. Kabarmış bölgeler genişler, kenarlardan kalkan film toz ve kir toplar, morarmış film görüşü bozar ve odanın havasını değiştirir. Filmin güneş kontrolü ve UV koruması da film yıprandıkça zayıflayabilir.
Bekledikçe söküm de zorlaşabilir. Güneşte uzun süre kalan filmler kırılganlaşır, soyulmak yerine küçük parçalara ayrılır ve yapıştırıcı camda daha çok kalır. Bu yüzden belirgin bir yıpranma gördüğünüzde fotoğrafını gönderip durumu birlikte değerlendirmenizi öneririz.
Söküm ve yeni film tek iş olarak
Söküm ve yeni film uygulamasını tek bir iş olarak planlayabiliriz; böylece cam uzun süre filmsiz kalmaz ve yeni film tertemiz bir yüzeye uygulanır. Yeni filmi seçerken eski filmle ilgili şikâyetlerinizi dikkate alıyoruz: İçerisi çok karanlıksa daha açık bir ton, ısınma sürüyorsa ısı kontrolü daha güçlü bir film öneriyoruz.